Улаанбаатар хотын нийтийн тээврийн 12 шинэ чиглэл нээгдэнэ
Өглөөний 7 цагт Яармаг хороололоос Баянзүрх дүүрэг рүү ажилдаа явах хүн автобусны буудал дээр 40 минут хүлээнэ. Дараагийн автобус дүүрэн ирж, дахиад хүлээх хэрэгтэй болно. Энэ нь Улаанбаатарын нийтийн тээврийн өдөр тутмын зүй билээ.
2025 оны эхний хагаст нийслэлийн Нийтийн тээврийн хэлтэс 12 шинэ автобусны чиглэл нээхээр төлөвлөж байна. Зорилго нь зорчигчдын хүлээх хугацааг багасгаж, дүүргүүдийн хоорондын холбоог сайжруулах явдал юм. Энэ өөрчлөлт хэрхэн хэрэгжих, хаана ямар чиглэл нэмэгдэх, зорчигчид юу мэдэх хэрэгтэй вэ?
Яагаад шинэ чиглэл нэмэх шаардлага гарч байна вэ
Улаанбаатар хотын хүн амын тоо жил бүр өсч, 2024 оны эцэст 1.6 сая орчим хүрчээ. Хүн амын өсөлт нь нийтийн тээврийн ачааллыг нэмэгдүүлж байна. Одоогийн байдлаар нийслэлд 70 гаруй автобусны чиглэл үйлчилж байгаа ч зарим хороолол, шинэ хорооллын бүсүүд хангалттай хамрагдаагүй.
Автомашины зогсоол асуудал улам хурцдаж, хувийн машины тоо өсөхөд нийтийн тээврийн чанар муудаж байна. Зорчигчид автобус хүлээх хугацаа урт, хөдөлгөөн удаан, буудал дээр бөөгнөрөл ихтэй гэж гомдоллодог. Нийтийн тээврийг сайжруулах нь хувийн машин ашиглалтыг багасгаж, замын түгжрэл, агаарын бохирдлыг бууруулах гол арга юм.
Өнгөрсөн жилүүдэд зарим компаниуд буудал зарлах автомат систем нэвтрүүлж, зорчигчдын мэдээллийн хүртээмжийг сайжруулсан. Гэвч шинэ чиглэл нэмэхгүй бол технологийн дэвшил дангаараа хангалтгүй байна. Хот тэлж, хүн ам өсөхөд автобусны сүлжээ дагаж хөгжих ёстой.
Зарим хороололд автобус өдөрт 2-3 удаа л ирдэг. Зорчигч солилт хийхэд 1 цаг гаруй зарцуулна. Энэ нь хүмүүсийг хувийн машин худалдаж авахад хүргэдэг.
12 шинэ чиглэл хаана нээгдэх вэ
Нийтийн тээврийн хэлтсийн мэдээлснээр шинэ чиглэлүүд голчлон хотын захын хороолол, шинэ хороолол, Баянзүрх, Сонгинохайрхан дүүргийн алслагдсан бүсүүдийг холбох зорилготой. Тодорхой чиглэлийн нэр, дугаарыг хараахан албан ёсоор зарлаагүй байгаа ч төлөвлөгөөнд дараах бүсүүд багтсан.
Яармаг, Дамбадаржаа, Амгалан хороололоос Баянзүрх дүүргийн төв рүү шууд чиглэл. Одоогийн байдлаар эдгээр бүсээс төв рүү очихын тулд хоёр удаа солих, эсвэл урт хугацаа зорчих шаардлагатай байдаг. Шинэ чиглэл нь зорчих хугацааг 20 минутаар богиносгоно гэж үзэж байна. Энэ нь өглөө ажилдаа хурдан очих, орой гэртээ эрт ирэх боломж өгнө.
Сонгинохайрхан дүүргийн хойд хэсэг (20, 21 дүгээр хороолол) болон Налайх дүүргээс нийслэлийн төв, Баянгол дүүрэг рүү шууд холбоо. Эдгээр бүс нь өдөр бүр олон мянган зорчигч ажил, сургууль руугаа явдаг боловч автобусны давтамж сул, зорчих хугацаа урт байдаг. Налайхаас төв рүү ирэхэд 1.5 цаг зарцуулдаг тохиолдол цөөнгүй.
Хан-Уул дүүргийн шинэ хороолол (4-р хороолол, Хүннү молл орчим) болон Баянзүрх дүүргийн өмнөд хэсгээс Чингэлтэй, Сүхбаатар дүүрэг рүү шууд чиглэл. Эдгээр бүс сүүлийн 5 жилд хурдацтай хөгжиж, хүн ам нь хоёр дахин өссөн. Гэвч нийтийн тээврийн хөгжил удаан байна.
Төлөвлөгөөнд мөн Зайсан, Зайсангийн хойд бүс, Улиастай гудамж, Бага тойруу орчмын шинэ чиглэлүүд багтжээ. Эдгээр чиглэл нь одоогийн автобусны сүлжээг нягтруулж, зорчигчдын солилтын цэгийг цөөрүүлнэ. Солилт цөөрөх нь цаг хэмнэх, төлбөр хэмнэх, хүлээх ядаргааг багасгах гэсэн үг.
Зарим чиглэл нь их сургууль, эмнэлэг, худалдааны төв зэрэг чухал цэгүүдийг холбоно. Энэ нь оюутан, өвчтөн, ажилчдад ашигтай.
Шинэ чиглэлийн автобус хэдэн минут тутамд явах вэ
Нийтийн тээврийн хэлтэс шинэ чиглэл бүрт анх 5-7 автобус ажиллуулж, давтамжийг 10-15 минут тутамд тогтоохоор төлөвлөж байна. Өглөөний 7-9 цаг, оройн 17-19 цагт давтамжийг 7-10 минут болгож нэмэгдүүлнэ. Энэ нь цагийн оргил үед зорчигчдын хэрэгцээг хангах зорилготой.
Энэ нь одоогийн зарим чиглэлийн 20-30 минутын давтамжтай харьцуулахад томоохон сайжруулалт юм. Зорчигч хүлээх хугацаа богиносох, автобус дүүрэх магадлал багасна. Мөн шинэ автобусууд нь Евро-5 стандартын хөдөлгүүртэй, агаарын бохирдлыг бага гаргана. Энэ нь нийслэлийн агаарын чанарыг сайжруулах төлөвлөгөөний нэг хэсэг.
Автобусаар үнэгүй зорчих эрхийн үнэмлэхийг шинэчлэх ажил үргэлжилж байгаа тул шинэ чиглэлүүд дээр мөн адил тэтгэврийн насны иргэд, хөгжлийн бэрхшээлтэй хүмүүс, багш нар үнэгүй зорчих боломжтой байна. Энэ нь нийгмийн хамгааллын чухал хэсэг.
Давтамж тогтвортой байх нь зорчигчдын итгэлийг нэмэгдүүлнэ. Хүмүүс автобус хэзээ ирэхийг мэдэж, төлөвлөлт хийх боломжтой болно.
Зорчигч юу анхаарах хэрэгтэй вэ
Шинэ чиглэл нээгдсэнээр зарим одоогийн чиглэлийн маршрут өөрчлөгдөж болзошгүй. Нийтийн тээврийн хэлтэс албан ёсны цахим хуудас, нийгмийн сүлжээгээр дэлгэрэнгүй мэдээллийг урьдчилан зарлана гэж мэдэгдсэн. Зорчигчид дараах зүйлийг анхаарах нь зүйтэй.
Шинэ чиглэлийн дугаар, маршрутын зураглал, буудлын байршлыг урьдчилан судлах. Зарим буудал шинээр барих тул хуучин буудлаас 100-200 метр зайд байрлаж болно. Хэрэв та өдөр бүр тодорхой буудал дээр суудаг бол шинэ байршлыг урьдчилан шалгах хэрэгтэй. Энэ нь өглөө яарч байхдаа төөрөхөөс сэргийлнэ.
Автобусны дугаар өөрчлөгдөх эсэхийг анхаарах. Жишээ нь одоогийн 28 дугаар автобус шинэ чиглэл нэмэгдсэнээр 28А, 28Б гэх мэт хувилж болно. Хэрэв та тодорхой дугаарын автобусаар зорчдог бол албан ёсны мэдээллийг дагаж байх хэрэгтэй.
Цахим төлбөрийн карт, үнэмлэхээ урьдчилан бэлдэх. Шинэ автобус бүгдэд картын уншигч суурилуулна. Бэлэн мөнгөөр төлөх боломжтой ч картаар төлбөл хурдан, хялбар байдаг. Мөн цахим картаар төлбөл зарим компаниуд хөнгөлөлт үзүүлдэг.
Буудал зарлах систем нь шинэ чиглэл дээр бүрэн ажиллана. Зорчигч чихэвч зүүхгүйгээр сонсож, дараагийн буудлаа мэдэх боломжтой. Энэ нь ялангуяа шинэ маршрутаар анх удаа зорчиж байгаа хүмүүст тустай.
Анхны долоо хоногт давтамж тогтворгүй байж болох тул илүү хугацаа хүлээхэд бэлэн байх. Компаниуд маршрутыг туршиж, зорчигчдын урсгалыг судалж, дараа нь давтамжийг тохируулна. Энэ нь хэвийн үйл явц.
Хэрэв та шинэ чиглэл дээр асуудал тааралдвал (автобус хоцорсон, буудал зарлагдаагүй, картын уншигч ажиллахгүй байгаа гэх мэт) компанийн утас, эсвэл нийтийн тээврийн хэлтэст санал хүсэлт илгээх боломжтой. Санал хүсэлт нь үйлчилгээг сайжруулахад тусалдаг.
Шинэ чиглэл хэрхэн ашигтай байх вэ
Шинэ чиглэл нэмэгдэх нь зорчигчдад олон талаар ашигтай. Хүлээх хугацаа богиносох, зорчих хугацаа хурдасах, солилт цөөрөх нь өдөр тутмын амьдралыг хөнгөвчилнө. Хүмүүс ажил, сургууль руугаа илүү хурдан очиж, гэртээ эрт ирж, гэр бүлтэйгээ илүү их цаг өнгөрөөх боломжтой болно.
Нийтийн тээврийн сүлжээ сайжирснаар хувийн машин ашиглалт буурч, замын түгжрэл багасна. Энэ нь агаарын чанарыг сайжруулж, түлшний зардлыг хэмнэнэ. Улаанбаатарын агаарын бохирдол өвлийн улиралд ноцтой асуудал байдаг тул нийтийн тээврийг сайжруулах нь эрүүл мэндэд ч ашигтай.
Зорчигчид цаг хэмнэж, ажил, сургууль руугаа илүү хурдан очно. Хүлээх хугацаа богиносох нь ялангуяа хүүхэдтэй эцэг эх, ахмад настан, хөдөлмөр эрхлэгчдэд ашигтай. Автобус давтамж сайжирснаар зорчигч дүүрэн автобусанд дарагдах, буух боломжгүй байх нөхцөл багасна. Энэ нь аюулгүй байдлыг нэмэгдүүлнэ.
Нийслэлийн Засаг даргын ажлын албанаас мэдэгдсэнээр шинэ чиглэл нээх ажил нь 2025-2027 оны нийтийн тээврийн хөгжлийн төлөвлөгөөний нэг хэсэг юм. Дараагийн 2 жилд нийт 30 гаруй чиглэл нэмэгдэж, автобусны тоог 200-аар нэмэгдүүлэх зорилт тавигдсан. Энэ нь том өөрчлөлт.
Гэхдээ амжилт нь зөвхөн автобус нэмэхээс хамаарахгүй. Зорчигчдын соёл, дүрэм баримтлах, компаниудын хариуцлага, хотын замын чанар хамтдаа шийдвэрлэнэ. Хэрэв зорчигч эгнээ барьж, буудал дээр дүрэм сахиж, автобусанд зөв суурилах, жолооч цаг баримтлах, компани техник засвар сайн хийх бол үйлчилгээ сайжирна.
Нийтийн тээврийн сүлжээ сайжрах нь бизнест ч ашигтай. Ажилчид цагтаа ирэх, ядарч туйлдахгүй байх нь бүтээмжийг нэмэгдүүлнэ. Хувийн машин ашиглалт буурах нь зогсоолын асуудлыг шийдэж, бизнесийн орчныг сайжруулна.
Одоо юу хийх хэрэгтэй вэ
Зорчигч өөрийн байршил, ажлын газрын чиглэлд шинэ маршрут нэмэгдэх эсэхийг урьдчилан судлах нь зүйтэй. Нийслэлийн нийтийн тээврийн хэлтсийн албан ёсны цахим хуудас (niitegteevriin.ub.gov.mn), Улаанбаатар хотын Засаг даргын албаны мэдээллийн хуудас (ulaanbaatar.mn) дээр тогтмол шинэчлэгдсэн мэдээлэл гарна.
Хэрэв таны хороолол шинэ чиглэлд багтаж байгаа бол дараах алхмуудыг хийх боломжтой. Шинэ буудлын байршлыг зураглалаас харж, өөрийн гэрээс хэдэн минутын зайд байгааг тооцох. Энэ нь өглөө хэдэн цагт гарах, ямар хувцас өмсөх (өвөл хүйтэн үед удаан алхах эсэхийг) шийдэхэд тусална.
Цахим төлбөрийн карт авах, эсвэл үнэгүй зорчих эрхийн үнэмлэхээ шинэчлэх. Хэрэв та тэтгэврийн насны иргэн, хөгжлийн бэрхшээлтэй хүн, эсвэл багш бол үнэмлэхээ урьдчилан шинэчлэх нь зүйтэй. Үнэмлэх дуусах хугацаа ойртож байвал одоо л шинэчлээрэй.
Анхны долоо хоногт туршилтаар зорчиж, давтамж, маршрут, буудлын нөхцөлийг үнэлэх. Энэ нь танд шинэ чиглэл өөрт тохирох эсэхийг ойлгоход тусална. Хэрэв асуудал гарвал компанийн утас, эсвэл нийтийн тээврийн хэлтэст санал хүсэлт илгээх. 1800-1800 дугаарт залгаж лавлагаа авах боломжтой.
Нийтийн тээврийн чанар сайжрах нь бүгдийн хамтын ажил. Зорчигч дүрэм сахиж, буудал дээр эгнээ барьж, автобусанд зөв суурилах нь давтамж, цаг баримтлалд нөлөөлнө. Жолооч, компани хариуцлагатай ажиллах, засгийн газар хяналт тавих нь үйлчилгээг сайжруулна.
Шинэ чиглэл нээгдэх нь эхлэл. Дараагийн хэдэн жилд нийтийн тээврийн систем улам сайжирч, илүү олон хүн хувийн машинаа орхиж, автобусаар зорчих болно гэж найдаж байна.
Баримтууд
- Улаанбаатар хотод 2024 оны эцэст 70 гаруй автобусны чиглэл үйлчилж байна.
- 2025 оны эхний хагаст 12 шинэ чиглэл нэмэгдэх төлөвлөгөөтэй.
- Шинэ автобусууд Евро-5 стандартын хөдөлгүүртэй байна.
- Шинэ чиглэл бүрт анх 5-7 автобус ажиллуулж, давтамжийг 10-15 минут тутамд тогтооно.
- 2025-2027 онд нийт 30 гаруй чиглэл нэмэгдэж, автобусны тоог 200-аар нэмэгдүүлэх зорилт тавигдсан.
Шинэ чиглэл яг хэзээ нээгдэх вэ?
Албан ёсны огноог хараахан зарлаагүй байгаа боловч 2025 оны эхний хагаст (1-6 дугаар сар) нээгдэхээр төлөвлөж байна. Дэлгэрэнгүй мэдээллийг нийтийн тээврийн хэлтсийн цахим хуудаснаас авна уу.
Шинэ чиглэл дээр үнэгүй зорчих эрх хэрэглэх боломжтой юу?
Тийм, тэтгэврийн насны иргэд, хөгжлийн бэрхшээлтэй хүмүүс, багш нар үнэгүй зорчих эрхийн үнэмлэхээр шинэ чиглэл дээр мөн адил үнэгүй зорчино.
Одоогийн автобусны дугаар өөрчлөгдөх үү?
Зарим чиглэлийн дугаар өөрчлөгдөж болзошгүй (жишээ нь 28А, 28Б гэх мэт хувилбар гарч болно). Албан ёсны мэдээллийг урьдчилан судална уу.